11/02/2026
"വനിതകളും ശാസ്ത്രവും"
ഫെബ്രുവരി 11-ാം തീയതി ലോകമെമ്പാടും 'ശാസ്ത്രരംഗത്തെ വനിതകളുടെയും പെൺകുട്ടികളുടെയും അന്താരാഷ്ട്ര ദിനമായി' (International Day of Women and Girls in Science) ആചരിക്കപ്പെടുന്നു.
ശാസ്ത്രം, സാങ്കേതികവിദ്യ, എഞ്ചിനീയറിംഗ്, ഗണിതശാസ്ത്രം (STEM) എന്നീ മേഖലകളിൽ സ്ത്രീകളുടെ തുല്യ പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും അവരുടെ സംഭാവനകളെ ആദരിക്കുന്നതിനുമായാണ് ഈ ദിനം നീക്കിവെച്ചിരിക്കുന്നത്.
ശാസ്ത്രരംഗത്ത് സ്ത്രീകൾ നേരിടുന്ന വിവേചനങ്ങൾക്കും പ്രാതിനിധ്യക്കുറവിനും പരിഹാരം കാണുന്നതിനായി 2015 ഡിസംബർ 22-നാണ് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പൊതുസഭ ഈ ദിനം പ്രഖ്യാപിച്ചത്. സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങൾ (SDGs) കൈവരിക്കുന്നതിന് ശാസ്ത്രവും ലിംഗസമത്വവും ഒരുപോലെ അനിവാര്യമാണെന്ന് ലോകം തിരിച്ചറിഞ്ഞതിന്റെ ഫലമായിരുന്നു ഈ തീരുമാനം. 2016 മുതലാണ് ലോകവ്യാപകമായി ഈ ദിനം ആഘോഷിച്ചു തുടങ്ങിയത്.
ഓരോ വർഷവും ഓരോ പ്രത്യേക പ്രമേയത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഈ ദിനം ആചരിക്കുന്നത്. 2026-ലെ പ്രമേയം "From Vision to Impact: Redefining STEM by Closing the Gender Gap" എന്നതാണ്. ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (AI), സൈബർ സുരക്ഷ, ആരോഗ്യ ഗവേഷണം തുടങ്ങിയ വളർന്നുവരുന്ന മേഖലകളിൽ സ്ത്രീകളുടെ ശാക്തീകരണം ഉറപ്പാക്കുകയാണ് ഇതിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
കഴിഞ്ഞ ഏതാനും ദശകങ്ങളായി ഈ മേഖലയിൽ പുരോഗതി ഉണ്ടെങ്കിലും, അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിലുള്ള കണക്കുകൾ ഇപ്പോഴും വലിയൊരു വിടവ് കാണിക്കുന്നു. ആഗോളതലത്തിൽ ശാസ്ത്ര ഗവേഷകരിൽ 33% മാത്രമാണ് സ്ത്രീകൾ. ഉന്നത സാങ്കേതിക വിദ്യാരംഗത്തെ ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (AI) പോലുള്ള അത്യാധുനിക മേഖലകളിൽ വെറും 22% സ്ത്രീകൾ മാത്രമേ ജോലി ചെയ്യുന്നുള്ളൂ. ഇന്ത്യയിൽ ശാസ്ത്രരംഗത്തെ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് ചേരുന്ന പെൺകുട്ടികളുടെ എണ്ണം (ഏകദേശം 43%) കൂടുതലാണെങ്കിലും, ഗവേഷണത്തിലേക്കും ജോലിയിലേക്കും വരുമ്പോൾ ഈ എണ്ണം ഗണ്യമായി കുറയുന്നു.
ശാസ്ത്രലോകത്ത് ചുവടുറപ്പിക്കാൻ സ്ത്രീകൾ ഇന്നും നിരവധി തടസ്സങ്ങൾ നേരിടുന്നുണ്ട്. ഗണിതത്തിലും ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിലും പുരുഷന്മാരാണ് കൂടുതൽ കഴിവുള്ളവർ എന്ന സമൂഹത്തിന്റെ തെറ്റായ ധാരണ, മെന്റർഷിപ്പിന്റെ കുറവ്. ഉന്നത സ്ഥാനങ്ങളിൽ സ്ത്രീകൾ കുറവായതിനാൽ പുതിയ തലമുറയ്ക്ക് വഴികാട്ടാൻ റോൾ മോഡലുകൾ ഇല്ലാത്ത അവസ്ഥ. കുടുംബവും ജോലിയും ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുപോകുന്നതിലെ പ്രായോഗിക ബുദ്ധിമുട്ടുകളും പ്രമോഷനുകളിൽ നേരിടുന്ന വിവേചനവും.
ഭാവിയിൽ സുസ്ഥിരമായ ഒരു ലോകം കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ സ്ത്രീകളുടെ സർഗ്ഗാത്മകതയും കാഴ്ചപ്പാടും അത്യാവശ്യമാണ്. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, ആഗോള മഹാമാരികൾ, ഊർജ്ജ പ്രതിസന്ധി തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിന് വൈവിധ്യമാർന്ന ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ സംഘം ആവശ്യമാണ്.
പെൺകുട്ടികളെ ശാസ്ത്രത്തിലേക്ക് ആകർഷിക്കാൻ പ്രത്യേക പദ്ധതികൾ വേണം. സ്കൂൾ തലം മുതൽ തന്നെ പെൺകുട്ടികൾക്ക് ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വിദ്യകളിൽ താല്പര്യം ഉണ്ടാക്കിയെടുക്കുകയും അവർക്ക് ആവശ്യമായ സാമ്പത്തിക-സാമൂഹിക പിന്തുണ നൽകുകയും ചെയ്താൽ മാത്രമേ ശാസ്ത്രരംഗത്തെ ഈ വിടവ് നികത്താൻ സാധിക്കൂ.
സ്ത്രീകളുടെ നേട്ടങ്ങൾ പലപ്പോഴും അംഗീകരിക്കാതാവുകയും അതിനുള്ള അംഗീകാരം പുരുഷൻമാർക്ക് ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന അവസ്ഥയാണ് മറ്റിൽഡാ പ്രതിഭാസം (Matilda Effect)
അതിനെ കുറിച്ച് ഞാൻ മുമ്പ് എഴുതിയ ലേഖനം ലൂക്കയിലുണ്ട്.
(TVN ബ്ലാത്തൂർ എഴുതിയത്)