Лезгияр — Алпандин халкьрикай сад. Тарихдин къене гилан Азербайжандин кеферпатан (Кьиблепатан Лезгистанда) ва Дагъустандин кьиблепатан районра (Кеферпатан Лезгистанда) уьмуьр гьалзавай, Къавкъаздин бинедин суван халкь. Нах-дагъустан халкьарин группадин лезги халкьарин хзандиз талукь я.
Дагъустанда лезгияр асул гьисабдалди Ахцегь, Дербент, Докъузпара, Кьурагь, Мегьарамдхуьруьн, СтIал Сулейман, Хив
ва са кьадар Рутул, Тарум, Хасавюрт ва Кизляр районра гегьенш хьанва.
Азербайжанда лезгийри Къуба, КцIар, Хъачмаз, Кьвепеле, Исмаиллы, Огъуз, Къах, Агъдаш, Агъсу, Шамахи, Геокчай района ва чIехи шегьерра (Баку, Сумгаит) уьмуьр гьалзава. Кьадардал гьалтайла Азербайжанда цIапарилай кьулухъ кьведлагьай халкь я.
Идалайни гъейри, лезгийрин диаспораяр Туьркменистан, Узбекистан, Украина, Къазахстан, Киргизия, Турция, Эстония ва маса уьлквейра ава.
2010 йисан малуматрив кьурвал, Урусатда лезгийрин кьадар 474 агъзур кас тир [4]. 2009 йисан малуматрив кьурвал, Азербайжанда лезгийрин кьадар 180 агъзур кас тир [15].
Лезгияр, кеферпатан къавкъаздин чIаларин хилен нах-дагъустан чIаларин группадин лезги чIаларик акатзавай лезги чIалал рахазва.
----------------------------------------------------------------------------------------
Ləzgilər — Azərbaycanda əsasən Qusar, Quba, Xaçmaz rayonları ərazisində kompakt halda, eləcə də Bakı , Gəncə , Sumqayıt və Mingəçevir şəhərlərində, Qəbələ, İsmayıllı, Oğuz , Göyçay rayonlarında yaşayırlar. 1993-cü ildən başlayaraq ləzgi dilində dərsliklər çap edilir. Ləzgilər Azərbaycanda yaşayan azsaylı xalqlar arasında ön yerlərdən birini tuturlar. Çoxsu islam dininin sünni məzhəbinə etiqad edir. Dağıstanın Miskincə kəndində yaşayan ləzgilər şiədirlər. Ləzgilər Azərbaycan əhalisinin 2,2%-ni təşkil edir. Ləzgilərin sıx yaşadığı Quba-Xaçmaz iqtisadi rayonunun sənayesinin əsasını yüngül və yeyinti sənayesi təşkil edir. Başlıca olaraq meyvə-tərəvəz, şərab və süd məhsulları emal edilir. Rayonun kənd yerlərində xalçaçılıq ənənəvi sənətkarlıq növü kimi inkişaf etməkdədir. Qafqazın qədim xalqlarından olan ləzgilər bu bölgənin iqtisadi inkişafında mühüm rol oynayırlar.
--------------------------------------------------------------------------------------------------
The Lezgians (alternatively Lezgins, Lezgi, Lezgis, Lezgs, and Lezgin) (Lezgian: лезгияр, Azerbaijani: ləzgilər, Russian: лезгины) are an ethnic group, living predominantly in southern Dagestan and north-eastern Azerbaijan, who speak the Lezgian language. A historical photo of Lezgian people. In the 19th century, the term was used more broadly for all ethnic groups speaking non-Nakh Northeast Caucasian languages, including Caucasian Avars, Laks, and many others (although the Vainakh peoples, who were Northeast Caucasian language speakers were referred to as "Circassians"). Today, the Lezgins are predominately Sunni Muslims, with a Shi'a minority living in Miskindja village in Daghestan. Lezgins live mainly in Azerbaijan and in the Russian Federation (Dagestan). The total population is believed to be around 700,000, with 412,000 living in Russian Federation, and 178,000 in Azerbaijan.[2] Lezgins also live in Kazakhstan, Kyrgyzstan, Turkey, Turkmenistan, Ukraine, and Uzbekistan
--------------------------------------------------------------------------------------------------
Лезги́ны, леки (самоназвание: лезги, лекь; мн. числ. — лезгияр, лекьер) — один из коренных народов Кавказа, исторически проживающий в южных районах современного Дагестана и на северо-востоке Азербайджана. В Дагестане лезгины населяют Ахтынский, Дербентский, Докузпаринский, Курахский, Магарамкентский, Сулейман-Стальский, Хивский районы, также проживают в Рутульском и Хасавюртовском районах. В Азербайджане лезгинское население сосредоточено в Кусарском и Кубинском, Хачмасском, Кабалинском, Исмаиллинском, Огузском, Шекинском и Кахском районах. По официальной статистике являются вторым по численности народом Азербайджана[9].
Численность лезгин в России, согласно данным переписи 2002 года, составляла 412 тыс.[10], а в Азербайджане, согласно данным переписи 1999 года, — 178 тыс.[11][12] Представители лезгинских общественных организаций регулярно оспаривают официальные данные по численности лезгин в Азербайджане, считая их заниженными. Оценочная численность лезгин и родственных народов колеблется от 700 тысяч до 900 тысяч.[13].
Лезгины проживают также в Казахстане, Киргизии, Турции и других государствах. Говорят на лезгинском языке, который относится к лезгинской ветви кавказских языков. По вероисповеданию большинство современных лезгин — мусульмане суннитского толка. Исключение составляют жители селения Мискинджа Докузпаринского района Республики Дагестан, которые являются шиитами джафаритского мазхаба.
--------------------------------------------------------------------------------------------------
