د منګلو قوم د پښتنو د نورو سترو قومونو له ډلې څخه یو لوی او ویاړلی قوم دی چی د افغانستان په تاریخ کې ځانګړی تاریخي اهمیت او ځای لري.
د منګلو د آر هستوګنځي په هکله ګڼ شمېر تاریخ پوهان په دې نظر دی چې دوی د اوسنۍ بنو سیمه کې کابو شپږ اووه سوه کاله دمخه میشته وو. ډاکتر لطیف یاد په خپل کتاب پښتانه قبیلې وپیژنئ کې د ډپټي محمد حیات خان د تاریخ حیات افغاني په حواله لیکي چې منګل او دهني قبیلې د بنو په س
یمه کې میشته وو چې وروسته بنوڅیو یې څمکې او کروندې غصب کړې او د هغوې د غلبې او زور زیاتي له وجي مجبور شول چې خپله سیمه پرېږدي. د دهني قبیلې ډېر شمېر خلک هندوستان ته وکوچیدل او یو څه له منګلو سره د سپین غر په سهیلي سیمو کې میشته شول.
البته که چيرې د منګلو شجره په غور سره وڅيړو نو جوتیږي چې منګل په اصل کې د کرلاڼي پښتانه دي. د افغانستان نوميالی مؤرخ ارواښاد علمه عبد الحی حبيبي په خپل اثر د "افغانستان لنډ تاريخ" کې لیکي چې کرلاڼ ، غرغښت ، سربڼ او بېټنی سره وروڼه وو. او منګل بیا د کرلڼ د اولاد په ډله کې راځي.
د منګلو قوم د نورو افغانانو په شان د افغاننستان په تاریخ کی ځانګړی ځای لری. په انقلابي خوځښتونو کې یې هر وخت ډیر مهم رول لوبولی دی. د امن، سولې او ټیکا په را وستو کې یې تل د حکمتونو ملا ورتړلې.
سره له دې چې د منګلو قوم غټ اکثریت د پکتیا او خوست ولایتونو کې هستوګن دی خو د ننګرهار، کاپیسا، لغمان او هلمند ولایتونو ترځنګ د افغانستان په شمالي ولایتونو کې هم خپل کلي او مېنې لري.
